اقتصادآنلاین: در آستانه سیزدهم صفر، دوباره زمزمههای همیشگی درباره "خوشیمنی خرید طلا" در این روز شنیده میشود؛ اما بررسی دادههای اقتصادی، روایتی متفاوت از این باور عامیانه ارايه میدهد.
با نزدیک شدن به 13 صفر 1405، بار دیگر بحث خرید طلا در این روز به یکی از موضوعات پرمخاطب فضای مجازی تبدیل شده است. هر سال همزمان با فرارسیدن این مناسبت، پیامها و روایتهایی درباره «خوشیمن بودن خرید طلا» دستبهدست میشود و بسیاری از مردم را برای خرید طلا ترغیب میکند. اما بررسی آمار بازار، نظر کارشناسان، دیدگاه مراجع تقلید و بازدهی واقعی طلا نشان میدهد سودی که برخی خریداران در سالهای گذشته به دست آوردهاند، بیش از آنکه به یک روز خاص در تقویم مربوط باشد، نتیجه شرایط اقتصادی کشور و رشد مستمر قیمت طلا بوده است.
چرا خرید طلا در 13 صفر به یک باور عمومی تبدیل شد؟با نزدیک شدن به روز 13 صفر، هر سال موجی از پیامها و توصیهها در شبکههای اجتماعی منتشر میشود که مردم را به خرید طلا در این روز تشویق میکند. در این پیامها ادعا میشود خرید طلا در 13 صفر موجب افزایش برکت، گشایش رزق، رونق مالی یا حتی برآورده شدن حاجات خواهد شد. همین موضوع باعث میشود برخی افراد، حتی بدون بررسی صحت این ادعا، برای خرید طلا راهی بازار شوند.
با این حال، بررسی منابع تاریخی و مذهبی نشان میدهد این باور سابقه مستندی ندارد و بیشتر محصول فضای مجازی و انتقال دهانبهدهان در سالهای اخیر است. بسیاری از کارشناسان بازار نیز معتقدند این موج بیش از آنکه ریشه در سنت یا آموزههای دینی داشته باشد، از شایعات و روایتهای غیرمستند نشات گرفته و هر سال با نزدیک شدن به 13 صفر دوباره در فضای مجازی بازنشر میشود.
مراجع تقلید درباره خرید طلا در 13 صفر چه نظری دارند؟یکی از مهمترین پرسشهایی که هر سال درباره 13 صفر مطرح میشود، حکم شرعی خرید و فروش در این روز است. بررسی استفتايات و دیدگاه مراجع تقلید نشان میدهد هیچگونه منع شرعی برای انجام معاملات در این روز وجود ندارد و خرید طلا نیز تفاوتی با سایر معاملات ندارد.
خریداران طلای 13 صفر سال گذشته چقدر سود کردند؟نگاهی به قیمتهای بازار نشان میدهد افرادی که در 13 صفر سال گذشته اقدام به خرید طلا کردهاند، در مدت یک سال گذشته سود قابل توجهی به دست آوردهاند. در 16 مرداد 1404 که مصادف با 13 صفر بود، هر گرم طلای 18 عیار حدود 7 میلیون و 579 هزار تومان معامله میشد و قیمت هر قطعه سکه امامی نیز حدود 84 میلیون و 300 هزار تومان بود.
اکنون و در آستانه 13 صفر 1405، قیمت هر گرم طلای 18 عیار به حدود 18 میلیون و 250 هزار تومان رسیده و سکه امامی نیز در زمان نگارش این گزارش حوالی 182 میلیون و 800 هزار تومان معامله میشود. این اختلاف قیمت نشان میدهد ارزش سرمایه خریداران طلا طی یک سال گذشته بیش از دو برابر شده و بازار طلا یکی از پربازدهترین بازارهای سرمایهگذاری در این بازه زمانی بوده است.
البته کارشناسان تاکید میکنند این بازدهی به معنای تایید باور «خوشیمن بودن 13 صفر» نیست، بلکه نتیجه رشد شدید قیمت طلا در اقتصاد ایران طی یک سال گذشته است.
بررسی بازدهی 10 ساله؛ آیا خرید طلا در 13 صفر همیشه سودآور بوده است؟برای بررسی صحت این باور، عملکرد بازار طلا طی 10 سال گذشته از روز 13 صفر تا حدود 100 روز پس از آن بررسی شده است. نتایج نشان میدهد در برخی سالها خرید طلا در این بازه زمانی سود مناسبی برای سرمایهگذاران به همراه داشته است؛ بهگونهای که در سال 1401 بازدهی حدود 30 درصد و در سال 1403 نیز نزدیک به 29 درصد ثبت شده است. همچنین در سالهای 1396 و 1398 نیز قیمت طلا طی این بازه رشد قابل توجهی را تجربه کرده است.
با این حال، این روند در همه سالها تکرار نشده است. در سال 1397 قیمت طلا طی حدود 100 روز پس از 13 صفر بیش از 20 درصد کاهش یافت و در سال 1399 نیز افتی نزدیک به 18 درصد را تجربه کرد. این آمار نشان میدهد هیچ الگوی مشخصی وجود ندارد که ثابت کند خرید طلا در 13 صفر همیشه با سود همراه خواهد بود و عملکرد بازار در هر سال به شرایط اقتصادی همان دوره بستگی دارد.
علت واقعی رشد قیمت طلا؛ اقتصاد تعیینکننده است، نه تقویمکارشناسان اقتصادی معتقدند عامل اصلی افزایش قیمت طلا در سالهای اخیر، تورم مزمن، کاهش ارزش پول ملی، رشد نرخ ارز، افزایش قیمت جهانی طلا و نااطمینانیهای سیاسی و اقتصادی بوده است. در چنین شرایطی، طلا همواره به عنوان یک دارایی امن مورد توجه سرمایهگذاران قرار میگیرد و تقاضا برای آن افزایش مییابد.
به همین دلیل، اگر خریداران 13 صفر در سال گذشته سود قابل توجهی کسب کردهاند، این سود ناشی از روند صعودی بازار طلا در کل اقتصاد بوده است؛ روندی که میتوانست در بسیاری از روزهای دیگر سال نیز برای سرمایهگذاران بازدهی ایجاد کند. بنابراین نمیتوان این رشد قیمت را به ویژگی خاص یک روز در تقویم نسبت داد.
چرا مردم همچنان به خرید طلا در 13 صفر علاقه دارند؟از نگاه روانشناسان، بسیاری از افراد در روزهایی که از نظر فرهنگی یا مذهبی حساس تلقی میشوند، به انجام رفتارهای نمادین روی میآورند تا احساس آرامش و امنیت بیشتری داشته باشند. خرید طلا در 13 صفر نیز برای برخی افراد چنین کارکردی دارد و باعث میشود تصور کنند با انجام این کار، شانس و برکت بیشتری وارد زندگیشان خواهد شد.
کارشناسان حوزه روانشناسی معتقدند اگرچه چنین رفتارهایی ممکن است به کاهش اضطراب افراد کمک کند، اما تصمیمهای مالی نباید بر پایه احساسات یا باورهای اثباتنشده اتخاذ شود. سرمایهگذاری زمانی موفق خواهد بود که بر اساس تحلیل بازار، شناخت ریسکها و بررسی شرایط اقتصادی انجام شود.
آیا خرید طلا در 13 صفر 1405 تصمیم درستی است؟اکنون که تنها چند روز تا 13 صفر 1405 باقی مانده، دوباره این پرسش مطرح شده است که آیا خرید طلا در این روز تصمیم مناسبی خواهد بود یا خیر. پاسخ کارشناسان این است که زمان مناسب خرید طلا را نه تقویم، بلکه عواملی مانند نرخ ارز، روند تورم، قیمت جهانی طلا، سیاستهای پولی و شرایط اقتصادی کشور تعیین میکند.
تاریخ دقیق 13 صفر 1405 چه روزی است؟13 صفر 1405 در تقویم قمری مصادف با روز سهشنبه 6 مرداد 1405 در تقویم شمسی است. این تاریخ برابر با 13 صفر سال 1448 هجری قمری خواهد بود.
به طور کلی اگرچه تجربه یک سال گذشته نشان میدهد خریداران طلای 13 صفر 1404 بازدهی قابل توجهی کسب کردهاند، اما این موضوع به معنای تکرار همین روند در سال جاری نیست. بنابراین سرمایهگذاران بهتر است تصمیم خود را بر پایه تحلیل بازار و مدیریت سرمایه اتخاذ کنند، نه بر اساس باورهای رایج در فضای مجازی. در نهایت، آنچه آینده بازار طلا را رقم میزند، تحولات اقتصادی و سیاسی است، نه خوشیمنی یا نحسی یک روز خاص در تقویم.
