شهریه مدارس غیردولتی در سال تحصیلی جاری برای مقطع ابتدایی از 13 میلیون تومان شروع شده و در برخی موارد به 145 میلیون تومان میرسد. طبق آمار، تنها 1.5 درصد از این مدارس شهریهای زیر 20 میلیون تومان دریافت میکنند، در حالی که 2 درصد از آنها شهریهای بیش از 100 میلیون تومان دارند. این اختلاف فاحش، شکاف دسترسی به آموزش باکیفیت را عمیقتر کرده است.
هزینههای جانبی؛ کابوس پنهان والدینعلاوه بر شهریههای مصوب، هزینههای جانبی مانند کلاسهای فوقبرنامه و بستههای آموزشی، فشار مالی مضاعفی به خانوادهها تحمیل میکند. ثبتنام در دورههای فوقبرنامه میتواند شهریه را تا 38 درصد افزایش دهد. برای مثال، یکی از والدین گزارش داد که هزینه لباس فرم فرزندش 2.5 میلیون تومان بوده، در حالی که سقف مصوب وزارت آموزشوپرورش 1.6 میلیون تومان تعیین شده است. همچنین، بستههای آموزشی مانند آموزش چرتکه (1.4 میلیون تومان)، رباتیک (2.45 میلیون تومان) و کمکآموزشی (1 میلیون تومان) بهصورت غیرمنتظره و بدون شفافیت اولیه به والدین تحمیل میشود.
عدم شفافیت؛ گلایه اصلی خانوادههابسیاری از والدین از نبود شفافیت در اعلام هزینهها گلایه دارند. هزینههای جانبی اغلب در طول سال تحصیلی و بدون اطلاع قبلی مطرح میشوند. یکی از والدین دانشآموز پایه اول ابتدایی میگوید: «از همان ابتدا هزینهها را کامل نگفتند. هر ماه یک هزینه جدید مطرح میشود و چارهای جز پرداخت نداریم.» این عدم شفافیت، برنامهریزی مالی خانوادهها را مختل کرده و اعتماد آنها به سیستم آموزشی را کاهش داده است.
تورم و درآمد ثابت؛ معادلهای ناعادلانهدر شرایطی که تورم پیوسته هزینههای زندگی را افزایش میدهد، درآمد بسیاری از خانوادهها ثابت مانده است. والدین میگویند ناهماهنگی بین درآمد ثابت و هزینههای رو به رشد مدارس غیردولتی، معیشت آنها را به خطر انداخته است. برای بسیاری، پرداخت شهریه و هزینههای جانبی به معنای کنار گذاشتن سایر نیازهای ضروری مانند خوراک، درمان یا مسکن است، که فشار روانی و اقتصادی سنگینی به همراه دارد.
آموزش یا تجارت؟افزایش هزینههای مدارس غیردولتی، آموزش را برای برخی خانوادهها به کالایی لوکس تبدیل کرده است. والدین نگرانند که این روند نه تنها به نابرابری آموزشی دامن بزند، بلکه آینده فرزندانشان را نیز تحت تاثیر قرار دهد. در این میان، نبود نظارت کافی بر هزینههای غیرشفاف، صدای اعتراض خانوادهها را بلندتر کرده است.
