به گزارش خبرنگار مهر، شکرخدایی روز دوشنبه در نشست خبری برگزاری روز ملی و روز جهانی کیفیت که 18 آبان‌ماه برگزار می‌شود، اظهار کرد: مسايل کیفی در بسیاری از بخش‌های کشور گسترده‌تر از صنعت خودرو است، اما کمتر مورد توجه قرار می‌گیرد. کیفیت زندگی مردم تنها به محصولات مصرفی وابسته نیست و عملکرد نهادهای عمومی و اقتصادی نیز مستقیما بر رضایت و سطح زندگی جامعه اثر می‌گذارد.
وی با اشاره به ضرورت تفکیک مفهوم خرابی از بی‌کیفیتی توضیح داد: یک محصول یا خدمت ابتدا باید بتواند کارکرد اصلی خود را انجام دهد؛ اگر در انجام این وظیفه با اختلال مواجه باشد، هنوز در مرحله خرابی قرار دارد و نمی‌توان کیفیت آن را ارزیابی کرد. برای مثال، اگر شیشه خودرو با فشردن دکمه بالا نرود، با خرابی روبه‌رو هستیم؛ اما اگر حرکت کند، ولی با صدا، نقص عملکرد یا ضعف ایمنی همراه باشد، مسيله به کیفیت مربوط می‌شود.
شکرخدایی این تفکیک را در حوزه قانون‌گذاری نیز ضروری دانست و افزود: قانونی که قابلیت اجرا ندارد یا با مجموعه‌ای از آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های متعارض همراه است، ابتدا با مشکل ساختاری و اجرایی مواجه است. پس از رفع این ایرادها می‌توان درباره کیفیت قانون و میزان اثربخشی آن قضاوت کرد.
بازنگری در نظام آموزشی متناسب با تحولات فناوری
نایب‌ريیس انجمن مدیریت کیفیت ایران با تاکید بر لزوم تحول در نظام آموزشی کشور گفت: صرف انتقال محفوظات و سنجش توانایی دانش‌آموزان و دانشجویان در بازتولید مطالب کتاب‌ها دیگر پاسخگوی نیازهای آینده نیست.
وی افزود: با توجه به تحولاتی که هوش مصنوعی در دسترسی به اطلاعات و تحلیل داده‌ها ایجاد کرده است، نظام آموزشی باید بر خلاقیت، نوآوری، حل مسايل پیچیده، مهارت‌آموزی و استفاده موثر از فناوری تمرکز کند.
شکرخدایی همچنین فناوری‌هایی مانند هوش مصنوعی و اینترنت اشیا را فرصتی برای افزایش بهره‌وری، چابکی سازمانی و ارتقای کیفیت دانست و گفت: بسیاری از فعالیت‌هایی که پیش‌تر به ساعت‌ها مطالعه و بررسی تخصصی نیاز داشتند، اکنون با ابزارهای هوشمند در زمان کوتاه‌تری انجام می‌شوند.
به گفته وی، در حوزه کنترل کیفیت و آزمایشگاه‌ها نیز می‌توان با استفاده از استانداردها، روش‌های آزمون و اطلاعات تجهیزات، از ابزارهای هوش مصنوعی برای دریافت راهنمایی و تحلیل نتایج بهره گرفت.
تعدد و تعارض مقررات، مانع فعالیت اقتصادی است
ريیس کمیسیون سرمایه‌گذاری و تامین مالی اتاق بازرگانی ایران، تعدد و تعارض مقررات و نبود نظام یکپارچه مقررات فنی را از مشکلات مهم محیط کسب‌وکار کشور برشمرد و اظهار کرد: فعالان اقتصادی برای انجام یک فعالیت مشخص در بسیاری از موارد ناچارند با چندین دستگاه اجرایی و نظارتی مواجه شوند که هرکدام ضوابط و دستورالعمل‌های جداگانه‌ای دارند.
شکرخدایی با اشاره به الزامات قانونی در زمینه تدوین مقررات فنی افزود: دستگاه‌های اجرایی باید مقررات حوزه فعالیت خود را تدوین و ساماندهی کنند، اما این تکلیف هنوز در بسیاری از بخش‌ها به شکل مطلوب اجرا نشده است.
وی پراکندگی قوانین و دشواری دسترسی به بخشنامه‌ها را زمینه‌ساز تصمیم‌گیری‌های سلیقه‌ای و کاهش شفافیت دانست و تاکید کرد: یکپارچگی، شفافیت و دسترس‌پذیری مقررات، علاوه بر تسهیل فعالیت اقتصادی، امکان نظارت موثرتر را نیز فراهم می‌کند.
ريیس کمیسیون سرمایه‌گذاری و تامین مالی اتاق بازرگانی ایران اضافه کرد: پیگیری اجرای الزامات مربوط به تدوین و یکپارچه‌سازی مقررات فنی در دستگاه‌های اجرایی، از مطالبات اصلی انجمن مدیریت کیفیت ایران در سال پیش‌رو است.
طراحی نظام ارزیابی مستقل برای زنجیره تامین خودرو
نایب‌ريیس انجمن مدیریت کیفیت ایران در ادامه، به محدودیت‌های ناشی از تحریم در دسترسی قطعه‌سازان ایرانی به خدمات نظام بین‌المللی IATF اشاره کرد و از طراحی نظام ارزیابی مستقل IRATF با همکاری خودروسازان خبر داد.
وی هدف این اقدام را فراهم کردن امکان تداوم ارزیابی شخص ثالث و پشتیبانی از ارتقای کیفیت زنجیره تامین خودرو عنوان کرد و تاکید داشت که این مسیر باید با حفظ سطح الزامات فنی و بدون کاهش معیارهای ارزیابی دنبال شود.
استانداردهای جهانی؛ عرصه‌ای برای رقابت و اثرگذاری کشورها
در بخش دیگری از این نشست، فروزان‌فرد، عضو هیيت‌مدیره انجمن مدیریت کیفیت ایران، از پذیرش پیشنهاد این انجمن برای میزبانی کمیته فنی متناظر ISO/TC 176 خبر داد و گفت: خانواده استانداردهای ISO 9000 در سازمان بین‌المللی استانداردسازی از طریق کمیته فنی 176 تدوین و بازنگری می‌شود.
وی افزود: انجمن مدیریت کیفیت ایران با توجه به ارتباط گسترده با صنعت، اتاق بازرگانی و جامعه دانشگاهی و تخصصی کشور، طی سال‌های گذشته پیگیر پذیرش مسيولیت میزبانی این کمیته بوده است. این پیشنهاد در تعامل با سازمان ملی استاندارد ایران پذیرفته شد و اکنون انجمن میزبانی کمیته فنی متناظر 176 را برعهده دارد.
فروزان‌فرد این مسيولیت را فرصتی برای مشارکت بیشتر متخصصان، فعالان اقتصادی و دانشگاهیان ایرانی در بررسی و بازنگری استانداردهای بین‌المللی دانست و تاکید کرد: کمیته‌های فنی نباید صرفا ساختاری تشریفاتی داشته باشند، بلکه باید بتوانند تجربیات کشور را جمع‌آوری و تحلیل کنند و پیشنهادهای مشخصی برای اصلاح استانداردها ارايه دهند.
وی با اشاره به اینکه استانداردهای بین‌المللی معمولا در دوره‌های سه تا پنج‌ساله بازنگری می‌شوند، گفت: کشورها می‌توانند از طریق کمیته‌های فنی، دیدگاه‌ها و تجربیات خود را برای اصلاح و ارتقای این استانداردها مطرح کنند.
عضو هیيت‌مدیره انجمن مدیریت کیفیت ایران با تاکید بر اهمیت حضور در ساختارهای بین‌المللی تدوین استانداردها اظهار کرد: برخی کشورها از جمله چین با درک اهمیت راهبردی استانداردها، مشارکت گسترده‌ای در این فرآیندها دارند تا دیدگاه‌ها و منافع اقتصادی خود را در شکل‌گیری استانداردهای جهانی منعکس کنند.
وی با اشاره به ظرفیت علمی و تخصصی ایران افزود: کشور از متخصصان و دانشگاهیان توانمندی برخوردار است، اما بهره‌گیری از این ظرفیت‌ها به مشارکت سازمان‌یافته، حضور مستمر و ارايه دیدگاه‌های کارشناسی در سطح بین‌المللی نیاز دارد.
فروزان‌فرد در پایان از متخصصان و علاقه‌مندان خواست با حضور در فعالیت کمیته‌های فنی متناظر ایزو، در بررسی و تدوین استانداردهای بین‌المللی مشارکت کنند و زمینه انتقال تجربیات و دیدگاه‌های تخصصی ایران به این عرصه را فراهم آورند.
کیفیت زمانی ارزشمند است که به بهبود واقعی عملکرد سازمان منجر شود
فرزین انتصاریان، ريیس انجمن مدیریت کیفیت ایران نیز تاکید کرد: هزینه‌کرد برای آموزش، مشاوره، ممیزی و دریافت گواهینامه‌هایی مانند ایزو 9001، به‌تنهایی تضمین‌کننده بهبود کیفیت نیست و اثربخشی این اقدامات باید در عملکرد واقعی سازمان سنجیده شود.
وی با بیان اینکه کیفیت زمانی معنا پیدا می‌کند که به کاهش هزینه‌ها، دوباره‌کاری، تاخیر و شکایت مشتریان منجر شود، افزود: دریافت گواهینامه نباید به هدف اصلی سازمان تبدیل شود؛ بلکه باید ابزاری برای بهبود مستمر و ارتقای عملکرد باشد.
انتصاریان با تاکید بر ضرورت ورود گزارش‌های کیفیت به فرایند تصمیم‌گیری مدیران ارشد تصریح کرد: تصمیم‌های حوزه خرید، فروش، مالی و منابع انسانی نیز می‌توانند زمینه‌ساز بروز خطا یا بهبود عملکرد باشند؛ بنابراین کیفیت مسيولیتی فراگیر است، اما برای تحقق آن باید مسيولیت و اختیار مدیران به‌روشنی مشخص شود.
ريیس انجمن مدیریت کیفیت ایران همچنین فناوری و هوش مصنوعی را ابزاری برای تحلیل داده‌های معتبر و شناسایی مسايل سازمان دانست و تاکید کرد که این ابزارها جایگزین تصمیم‌گیری و مسيولیت‌پذیری مدیران نمی‌شوند. به گفته وی، آموزش نیز زمانی اثربخش است که به ارتقای مهارت‌های واقعی و بهبود عملکرد کارکنان بینجامد.
وی مسيولیت اصلی استقرار و تحقق کیفیت را متوجه مدیرعامل و هیيت‌مدیره دانست و پیشنهاد کرد سازمان‌ها به‌جای اجرای برنامه‌های گسترده و کم‌اثر، با شناسایی یک مسيله پرهزینه آغاز کنند و نتایج اقدامات اصلاحی را به‌صورت مستمر بسنجند.
انتصاریان در پایان تاکید کرد: کیفیت زمانی ارزشمند است که به اداره بهتر سازمان و کاهش هزینه‌هایی منجر شود که مردم و مشتریان در نتیجه خطاهای سازمانی متحمل می‌شوند.
